Metre nedir?

Yer meridyen dairesinin 40.000. 000'da biri olarak kabul edilen uzunluk ölçüsü birimidir. Dünyadaki bütün metreler «etalon» adı verilen bu örneğe göre yapılır. Üst katları onar onar büyür, alt katları onar onar küçülür. Dünyada bütün metrelerin eşit olması istendiğinden bunu temin için bir örnek metre kabul edilir. Metre, ekvatordaki dünyanın çevresinin kırk milyonda biri olarak tarif edilmiştir.

Platinden yapılan standart bu metre Fransa’da Sevres’de Milletlerarası Ağırlık ve Ölçüler Bürosunun yeraltındaki mahzeninde saklanır. Ekim 1960 yılında Paris’te toplanan on birinci Ağırlıklar ve Ölçüler Genel Konferansında, kripton 86 atomunun 2 P10 ve 5d 5 seviyeleri arasındaki geçişine tekabül eden ışımanın boşluktaki dalga boyunun 1.650.763,72 katına eşit uzunluk, metre için esas alınmıştır.

Üskatları: Dekametre (dam): 10 m. – Hektometre (hm): 100 m. – Kilometre (km): 1.000 m.

Askatları: Desimetre (dm): 1 metrenin onda biri – Santimetre (cm): 1 metrenin yüzde biri – Milimetre (mm) 1 metrenin binde biri.

Metre 1 meridyen dairesinin 40.000.000' da biri olarak kabul edilmiştir. Yeryüzündeki bütün metrelerin birbirine eşit olması istenir. Bunu sağlamak için bir tane örnek kabul edilmiştir. Bütün öteki metreler bununla karşılaştırılarak kontrol edilirler. İridyumlu platinden yapılmış bir çubuktur. Bu çubuk üzerine iki çizgi çizilmiştir. İki çizgi arasındaki uzaklık 1 metredir. Yalnız madenler ısınınca uzadıkları için bu iki çizgi arasındaki uzaklık da sıcaklıkla değişecektir. Bunun için çubuk ancak 0 derecedeyken iki çizgi arasındaki uzaklık 1 metre kabul edilmiştir. Buna benzer bir etalon metre de Washington (D. C.) Standartlar Bürosu’nda bulunur.

Metrenin tanımı dönem dönem değişiklik arzetmiştir. Bilimsel gelişmelerin ışığında metrenin tanımı çok daha net ve kusursuz hale getirilmek istenmektedir. Bu sebeple 21 Ekim 1983 tarihinde gerçekleşen 17. Ağırlıklar ve Ölçüler Genel Konferasında metrenin tanımı metallerden bağımsız olacak şekilde ışığa endekslenmiş ve tanımı “Işığın boşlukta 1/299.792.458 saniyede aldığı mesafe olarak” tayin edilmiştir.

Sözlükte "metre" ne demek?

1. Yer meridyen dairesinin kırk milyonda biri olarak kabul edilen, temel uzunluk ölçüsü birimi, simgesi m.
2. Genellikle desimetre, santimetre, milimetrelere bölünmüş, bir metre uzunluğundaki ölçü aracı.
3. Herhangi bir metre uzunluğunda olan.

Cümle içinde kullanımı

İskenderun körfezine sekiz yüz metre yukarıdan bakıyordum.
- R. H. Karay

Metre kelimesinin ingilizcesi

n. (British spelling for meter) basic unit of length in the metric system, one hundred centimeters, 39.37 inches; definite measurement; poetic measure; rhythm (in music); instrument that automatically measures quantities of substances (gas, water, or electricity)
n. meter, basic unit of length in the metric system, one hundred centimeters
v. measure, gauge, evaluate
Köken: Fransızca

Son eklenenler

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç